Tijdens de plenaire vergadering van woensdag 23 april 2014, de laatste plenaire vergadering van deze legislatuur, hield ik een tussenkomst bij het natuur- en bosdecreet. Deze Vlaamse regering is met voorsprong de slechtste ooit voor het Vlaamse natuurbeleid. Zo werd wel de vos vogelvrij verklaard maar kon de bruinvis niet worden beschermd. Zo bleef Vlaanderen een netto-ontbosser met een spaarpot van 6 à 7 miljoen in het boscompensatiefonds. Zo werden – ondanks beloftes in de beleidsbrieven – de waardevolle ruimtelijk bedreigde bossen niet beschermd en bleef het bij een zwaktebod in een conceptnota op het einde van de bestuursperiode. Zo werden de aankoopbudgetten voor ANB fors teruggeschroefd. Zo werden de poldergraslanden gescheurd en blijven ze zelfs na de amendementen van de meerderheid nog onbeschermd achter. Dit decreet roept deze nefaste ontwikkelingen geen halt toe. Groen heeft het dan ook niet mee goedgekeurd.
Het was mijn laatste tussenkomst van deze legislatuur. Met dank aan de groep van Groen Kempen die met een mooie delegatie naar Brussel waren afgezakt om te komen supporteren.
Hieronder vind je mijn volledige tussenkomst.
Voorzitter, minister, collega’s
We hebben geen problemen met de integratie van het bos -en natuurbeheer in natuurbeheerplannen, zeker niet.
We voeren ook geen tegenstand tegen de openstelling van de subsidiemogelijkheden voor privé partners. Deze mogelijkheid bestond nu ook al en we zullen deze partners hoognodige hebben voor de realisatie van de instandhoudingsdoelstellingen.
Maar Vlaanderen heeft met zijn slechts 7% van zijn oppervlakte aan de natuur de kleinste natuuroppervlakte van Europa en dan zijn onze natuurgebieden er nog zeer slecht aan toe. Het volstaat om de INBO-rapporten even te raadplegen om u daarvan te vergewissen.
Maar dit decreet ambieert om meer te doen met minder middelen?
Wij geloven daar niet in en samen met ons ook de inspectie Financiën want ook zij hadden zo hun bedenkingen bij. In die zin is dit decreet geen garantie voor beterschap, integendeel:
– een ruimere opdracht (uitbreiding naar de privé en een uitbreiding voor de IHD’s) met minder middelen zal niet het gewenste resultaat kunnen opleveren;
– we vrezen ook een uitverkoop van overheidspatrimonium
– we vrezen voor een onvolledig en gebrekkig beheer door de overheid zelf op haar patrimonium;
– en we vrezen met dit decreet ook de gestelde tijdshorizon niet te kunnen halen.
Van een nieuw decreet mag men verwachten dat we vooruitgang boeken, dat we beterschap creëren, dat we achterstanden wegwerken.
Dit lijkt met dit decreet zeker niet het geval want we We zullen hiermee de achteruitgang van de Vlaamse natuur niet stoppen.
En wanneer de Vlaamse natuur erop achteruit gaat gaan we er met zijn allen op achteruit want de natuur dat zijn onze “commons”, onze gemeenschapsgoederen, ons gezamenlijk bezit.
1. Zo mist dit decreet de kans om eindelijk werk te maken van een globaal biodiversiteitsbeleid aansluitend op de Europese agenda en waarbij de basisnatuurkwaliteit fors verbetert en de natuur buiten de reservaten er ook op vooruit gaat. Denk maar aan:
– de bermen en de oevers
– de tijdelijke natuur
– het beheer van overheidsgronden en het patrimonium van de lokale besturen
– waterkwaliteit
– de problematiek van de bijensterfte.
2. Zo mist dit decreet de aansluiting met het IVON (het integraal verwevend en ondersteunend netwerk). Zowel het regeerakkoord als de beleidsnota van de minister voorzien in de verdere afbakening van de toen nog 150.000 ha natuurverweving en verbindingsgebieden. Na de bijstelling van de taakstelling in het RSV is hiervan slechts 4.000 ha gerealiseerd tijdens deze bestuursperiode.
3. Dit decreet mist ook de kans om aan te haken bij het PDPO III (het volgende programma voor plattelandsontwikkeling). De opdracht voor een mooier buitengebied met een betere agro-biodiversiteit wordt hierdoor weer verwaarloosd. De scheiding tussen natuur en landbouw hypothekeert het creëren van meerwaarden op het platteland.
We integreren milieu- en bouwvergunning in de omgevingsvergunning;
We integreren bos en natuurbeheerplannen
We integreren MER en RUP
maar we institutionaliseren de scheiding tussen landbouw en natuur in een conflictmodel met alle gevolgen voor het buitengebied:
– geen gebiedsbenadering voor de agro-biodiversiteit
– geen bescherming van de poldergraslanden
Maar dit decreet behoudt ook zijn onduidelijkheden:
– toegankelijkheid stuit op verzet bij de privé-eigenaars
– een te laag beschermingsniveau voor de domeinen beheerd oor ANB. Nochtans zijn dit vaak gronden die duur betaald werden door de overheid
– onduidelijkheden over het beheer van de diverse overheden op hun gronden
– dit betekent geen versnelling, integendeel. Zie ook de opmerking van IF
– en weerom een decreet zonder de bijhorende financiële middelen.
Voorzitter, collega’s
Deze Vlaamse regering is met een lengte voorsprong wellicht de slechtste ooit voor het Vlaamse natuurbeleid:
– zo werd wel de vos vogelvrij verklaard maar kon de bruinvis niet worden beschermd;
– zo bleef Vlaanderen een netto-ontbosser met een spaarpot van 6 à 7 miljoen in het boscompensatiefonds;
– zo werden – ondanks beloftes in de beleidsbrieven – de waardevolle ruimtelijk bedreigde bossen niet beschermd en bleef het bij een zwaktebod in een conceptnota op het einde van de bestuursperiode;
– zo werden de aankoopbudgetten voor ANB fors teruggeschroefd;
– zo werden de poldergraslanden gescheurd en blijven ze zelfs na de amendementen van de meerderheid nog onbeschermd achter.
Dit decreet roept deze nefaste ontwikkelingen geen halt toe.
We zullen het dan ook niet mee goedkeuren.
Collega’s
Nog iets over de amendementen van de meerderheid.
We hebben allemaal kunnen vaststellen dat die pas vandaag – in de laatste plenaire vergadering – en tijdens de zitting, zonder advies RVS werden verspreid.
De voorgestelde wijzigingen zijn zeker een verbetering. Zeker de aanzet voor de aanpak van de stikstofdepositie lijkt ons een belangrijke stap te zijn en we zullen die voorstellen mee goedkeuren.
De amendementen voor een strengere boscompensatie – gebaseerd op de conceptnota van de minister – hadden wij al ingediend tijdens de commissiebespreking bij gebrek aan meerderheidsinitiatief. Ze werden daar prompt weggestemd. Vandaag worden ze door de meerderheid overgenomen.
Maar de bescherming van de Poldergraslanden is voor de volgende regering.
De Poldergraslanden, de PAS en de bosproblematiek worden in een koehandel afgehandeld. Dit is geen goed wetgevend werk.
Ik verwijs graag even naar de tussenkomst van collega Sauwens die opriep voor een betere samenwerking tussen meerderheid en oppositie. De voorbije werking rond de totstandkoming van dit decreet bewijst dat hij overschot van gelijk heeft maar dat de beleidscultuur hier niet aanwezig is.